De voorbereidingen voor het landelijke daltoncongres op woensdag 3 november zijn in volle gang. Er hebben zich ruim 1500 deelnemers aangemeld voor de negen verschillende locaties. Het PO en VO houden elkaar qua aantal deelnemers mooi in evenwicht. Nog nooit hebben zoveel daltonianen zich ingeschreven voor het landelijke congres. Naast de inhoud van de diverse programma’s speelt ook zeker de behoefte van samenzijn en elkaar weer live ontmoeten een grote rol. De afgelopen weken is dat ook gebleken op tweedaagse van de opleiders en leidinggevenden in het VO.

De opleiders hebben de inhoud van de taak centraal gesteld door breder te kijken naar de inhoud en bedoeling van de taak. Naast een serie opdrachten die verwerkt moet worden om de (cognitieve) vaardigheden te vergroten, is het ook van belang dat de persoonlijke groei en het maatschappelijk belang worden meegenomen.

René Berends omschreef het treffend:
“Daltononderwijs is een vorm van conceptonderwijs. Dat betekent dat we werken met een visie (1) op de mens (op wat een mens nodig heeft voor zelfrealisatie), (2) op de samenleving en op hoe we kinderen voorbereiden om ‘cultuurdeelnemer’ en ‘cultuurvernieuwer’ te worden, (3) op processen van spelen, ontwikkelen, leren en vormen, (4) op hoe leraren een actieve rol bij die processen kunnen spelen en (5) op de school als maatschappelijk onderwijs- en vormingsinstituut. 

De daltontaak is in dit geheel een instrument, geen doel. Het is een vorm die de functie mogelijk maakt. Al werkend met de taak moeten we, met andere woorden, de bedoeling van het daltononderwijs nooit uit het oog verliezen. Het gaat om de opvoeden en vorming van kinderen tot ‘fearless human beings’. Dalton is breed persoonsvormend onderwijs”. 

Naast de kernwaarden zal in de toekomst bij het visiteren van scholen zeker ook worden gekeken naar de inrichting en bedoeling van de taak.

De 24 uurs bijeenkomst van VO leidinggevenden van 6 en 7 oktober jongstleden werd ook druk bezocht. Er waren ook veel deelnemers aanwezig die voor het eerst zo’n meeting bijwoonden omdat hun school sinds kort daltonschool is geworden. De afgelopen jaren is het Dalton voortgezet onderwijs met ongeveer 50% gegroeid. Een uitermate verheugende ontwikkeling. Zo kunnen steeds meer daltonleerlingen vanuit het primair onderwijs doorstromen naar een dalton VO school.  De inhoud was ook bijzonder boeiend: “Hoe geef ik op een daltonwijze leiding aan een daltonschool?”

De volgende bouwstenen heb ik meegenomen;

BOUWSTENEN LEIDERSCHAP:

– Inspireren/motiveren/waarderen
– Gehoord en gezien worden
– Intellectueel stimuleren
– Individuele betrokkenheid
– Charismatisch voorbeeldgedrag
– Leiderschap claimen, gunnen en toekennen
– Weten over welke bekwaamheden de  ander beschikt.
– Aandachtig aanwezig zijn.

Samen verantwoordelijkheid nemen is je eigen autonomie in verbinding met anderen stellen.

Vertrouwen is een werkwoord.

Als beelddenker zie ik het speelveld voor mij dat optimaal benut wordt door een ieder volgens de regels van het spel waarbij duidelijk is dat het speelveld begrensd wordt door de zijlijnen. Kortom de do’s en dont’s zijn duidelijk  en worden door een ieder gerespecteerd.

Hopelijk wordt bovenomschreven warme belangstelling voor ons onderwijs ook doorgezet naar bestuurlijke verantwoordelijkheid nemen. Zoals ik vorige maand al omschreef is er grote behoefte aan nieuw  jeugdig elan in het algemeen bestuur en de diverse commissies. We komen hier zeker de komende maanden op terug

Voor nu richt ik me op het komende congres van 3 november. Vanuit Amsterdam zal ik jullie allemaal digitaal verwelkomen en worden de winnaars van onze prijsvraag bekend gemaakt.
Tot dan.

Willem Wagenaar
voorzitter NDV