Wat is er mooier voor een kind om een klus te mogen klaren zoals papa en mama ook regelmatig doen. Het begint met de kunst van afkijken en vervolgens begeleid zelf doen om vervolgens de klus geheel eigen te maken. Zo keek ik als kind bij mijn vader de kunst af toen hij tegen oudjaar de oliebollen en appelflappen stond te maken in het piepkleine keukentje. Vervolgens later aan de hand van zijn recept en methode zelf bakken. Later kon ik zijn recept loslaten om mijn eigen bollen en flappen te maken. Laatst vroeg mijn dochter om mijn recept om zelf de oliebollen te bakken.

Weet dat je als leerkracht in de positie bent om een pedagogisch didactische sfeer te creëren in je groep om bovenomschreven leerproces mogelijk te maken. Kinderen willen eigenlijk maar één ding: de klus zelf klaren. Als leerkracht begeleid je je leerlingen door ze houvast en zekerheden mee te geven om die belangrijke stap van eigenaar worden te maken. Dat plaatst de Taak in de sfeer van een klus klaren door je ding te mogen doen. Het samenstellen van de Taak vraagt om maatwerk. Het moeten klussen zijn die bij het kind passen, behapbaar en uitdagend. Daar horen zeer zeker vele oefeningen bij om vaardiger, sterker of slimmer te worden in je aanpak. En oefenen is niet altijd leuk. Vraag dat maar aan Olympiërs die de afgelopen weken eremedailles hebben opgehaald in Peking. Uitblinken vraagt heel veel poetswerk. Dat kan je alleen maar opbrengen als je er zelf gemotiveerd voor bent en er anderen om je heen zijn om je gemotiveerd te houden. De schoolomgeving is daar natuurlijk een ideale omgeving voor. Leren in een omgeving die je daartoe stimuleert. In toenemende mate zal dat leren zich toespitsen op sociaal maatschappelijk leren. En ook hierin is de leerkracht van grote betekenis. Hij of zij zorgt ervoor dat de klussen die geklaard moeten worden, betekenis krijgen. De opdrachten dienen uit te nodigen om de klus samen aan te pakken en dat ze binnen een maatschappelijke context geplaatst zijn. De school als oefenplaats voor de grote wereld.

Als je als leerkracht ook het vermogen hebt om in te spelen op de talenten van je leerlingen dan ontstaat er helemaal een win-win situatie. Ik moet hierbij altijd denken aan de projecten waaraan ik als leerling mocht werken naast het reguliere schoolwerk. Samen met medeleerlingen mocht je je ding doen om input te geven aan iets groters. Ook als leerkracht en later als schoolleider heb ik de mooiste taken voorbij zien komen waarbij leerlingen vol energie en zeer gemotiveerd hun ding mochten doen. Ik weet me nog een activiteit te herinneren waarbij een collega van mij haar groep de opdracht had meegegeven om haar autootje zo gunstig mogelijk te verkopen. Ze wist hierbij de juiste snaren te raken bij haar leerlingen die vol overgave aan de klus begonnen. De auto werd geheel schoongemaakt en opgepimpt. Anderen gingen aan de slag om garages te benaderen. En weer anderen zorgden voor afstemming van de verschillende processen. Uiteindelijk ging de auto voor een goede prijs van de hand. De klus was volbracht.

Ik gun elke daltonleerling dat ze hun klus/de taak mogen volbrengen, waarbij oefening, persoonlijke ontwikkeling en maatschappelijke context centraal staan.

Willem Wagenaar
voorzitter NDV